CZUJ DUCH! Szesnaście gawęd obozowych - o idei skautingu

CZUJ DUCH! Szesnaście gawęd obozowych - o idei skautingu

ISBN: 978-83-8095-010-8
24,00 zł
Czas dostawy kurierem InPost 24 godziny

Seria wydawnicza „Przywrócić Pamięć” ma przybliżyć współczesnemu społeczeństwu publikacje założycieli ruchu skautowego, twórców rozwoju idei i metodyki harcerskiej z lat 1911–1939.

Reprinty: reprint wydania, [1913]. "Szesnaście gawęd obozowych - o idei skautingu".

Ilość

Seria wydawnicza „Przywrócić Pamięć” ma przybliżyć współczesnemu społeczeństwu publikacje założycieli ruchu skautowego, twórców rozwoju idei i metodyki harcerskiej z lat 1911–1939.

Reprinty: reprint wydania, [1913]. "Szesnaście gawęd obozowych - o idei skautingu".

WSZYSTKIM SKAUTOM POLSKIM A W SZCZEGÓLNOŚCI MOIM ZASTĘPOM »KRUKÓW« I »CZAJEK« TE GAWĘDY POŚWIĘCAM.

Ruch skautowy, jak mało który inny, zawiera w sobie samym niebezpieczeństwo degeneracyi. Pełen błyskotliwej ochoty ćwiczebnej; pociągający dziecinność młodzieży najrozkoszniejszą pod słońcem zabawą, używający ćwiczeń łudząco podobnych do wielkich manewrów wojskowych — naraża swe młodociane szeregi na nieustanną pokusę wzięcia szaty zewnętrznej za treść, środków za cel, i zgubienia pośród rozlicznych starań o najlepsze wyćwiczenie tej wspaniałej idei odrodzenia moralnego, która go do życia powołała. Z zakonu rycerskiego, zaprawiającego młodych swych towarzyszy do najużyteczniejszej pracy narodowej, pełnej wysiłku i poświęcenia dla osiągania ciągle szczytów wartości moralnej i społecznej — przetworzyć się łatwo przytem może w pustą zabawę w żołnierzy. Młodzież polska, zawsze stęskniona do żołnierki, dzieląca z całym narodem pewną powierzchowną płochość i zamiłowanie do zewnętrznego szyku, pokrywającego nieraz bezczynność wewnętrzną — ta młodzież bardziej niż inne narażona jest na takie wypaczenie w szeregach skautowych.

Uważając za jedno z najdonioślejszych zadań skautingu danie naszej młodzieży tego, co jej by dać powinna zaniedbana przez nią od stu lat prawie służba wojskowa, pod względem wyrobienia hartu, męzkości i dzielności, przeciwdziałanie degeneracyi i zniewieściałości — tem bardziej dbać musimy, by nie zeszedł on do poziomu pustej zabawy w wojsko.

Z drugiej strony skłonność do organizacyi czynnych, odziedziczona po pokoleniach spiskowców, stwarza w skautingu polskim nowe niebezpieczeństwo: wzięcia szkoły karności za szeregi walczące, przeniesienia karności skautowej ponad właściwą karność społeczną — względem rodziny, szkoły polskiej, prawowitych organów władzy społecznej i narodowej, dla której wyrobienia i umocnienia karność skautowa jest tylko środkiem. Młodzi oficerowie skautowi, będący wychowawcami karnych obywateli, w naszych stosunkach łatwo ulegać mogą złudzeniu, że są tem samem prawowitymi organami władzy narodowej. Jest to najniebezpieczniejsze złudzenie, prowadzące do zrobienia ze skautingu jakiejś organizacyi czynu politycznego, którą nigdzie nie jest i być nie może.

Między temi dwiema ostatecznościami: zabawy w wojsko i wciągnięcia młodzieży w szeregi czynnej organizacyi — mieści się właściwe zadanie ruchu skautowego, jako szkoły charakterów, opartej na najwznioślejszej idei dzielnej walki ze słabością własną i miłości bliźniego. Gdzie ta idea będzie żywą — degeneracya ani w jednym ani w drugim kierunku możliwą nie będzie.

Umocnieniu tej idei w świadomości naszych chłopców i ich kierowników skautowych mają służyć te gawędy. Oddaję je też w ich ręce z życzeniem, żeby przemyślane we wszystkich zastępach skautowych polskich, pozostawiły w nich trwałe i niewzruszone przywiązanie do zdrowej idei skautingu.

200 Przedmioty

Opis

Książka papierowa
oprawa twarda

1. Czem jest skauting polski?

2. Przyrzeczenie skautowe

3. O rzetelności (pierwsze prawo skautowe)

4. Obowiązek (drugie prawo skautowe)

5. Dobry uczynek (trzecie prawo skautowe)

6. Rycerskość a snobizm (czwarte i piąte prawo skautowe)

7. Wszechświat i człowiek (szóste prawo skautowe)

8. Karność (siódme prawo skautowe)

9. Wesołość (ósme prawo skautowe)

10. Oszczędność (dziewiąte prawo skautowe)

11. Czystość (dziesiąte prawo skautowe)

12. Abstynencya w skautingu

13. Opinia publiczna

14. Dlaczego ćwiczenia i umiejętności skautowe są obowiązkiem skauta?

15. Jakim skaut jest żołnierzem?

16. Jak zachować w szeregach ideę skautingu

17. Dodatek. Nasza odznaka

Prawdopodobnie nie ma Polaka, który by nie widział jak wygląda krzyż harcerski. Natomiast mało kto wie, że jego twórcą był ksiądz Kazimierz Lutosławski. Postać co najmniej kontrowersyjna jeśli brać pod uwagę jego działalność polityczną po 1918 r. Dla harcerstwa polskiego pozostanie jednak na zawsze autorem odznaki, której posiadanie stanowi powód do dumy dla każdego członka organizacji harcerskiej.

Swą działalność harcerską rozpoczynał jeszcze w czasie zaborów, a ponieważ władze rosyjskie nie wyrażały zgody na funkcjonowanie polskiego skautingu musiał swe publikacje sygnować pseudonimem. Jako ksiądz Jan Zawada opublikował m.in. „Czuj Duch! Szesnaście gawęd obozowych o idei skautingu”, którą wznowiła Oficyna Wydawnicza „Impuls” z Krakowa, czyli miejsca gdzie ukazał się także pierwodruk.

Tytuł może być nieco mylący. Gawędy obozowe zawarte w książce nie są bowiem kierowane do młodego harcerza, ale raczej osób, które maja pełnić funkcje instruktorskie. Prawdopodobnie postały one dla potrzeb kursu instruktorskiego w Skolem, gdzie ksiądz Lutosławski wchodził w skład kierownictwa. Dlatego tez należy uznać, że pozycja kierowana jest dla działających instruktorów i tych, którzy takie funkcje mają niedługo zacząć pełnić. Biorąc pod uwagę, że formacja ideowa w organizacjach harcerskich stanowi jeden z większych problemów, to stwierdzić można, że zapoznanie się z recenzowana pozycją powinno być zalecane każdemu, kto ma pracować z młodzieżą harcerską.

Książka składa się z szesnastu rozdziałów z których większość stanowi komentarz do poszczególnych punktów prawa harcerskiego. Oczywiście należy brać pod uwagę, że różnią się one nieco treściowo od tych, które dziś obowiązują w ZHP czy ZHR, ale ich myśl przewodnia przez ponad sto lat nie uległa zmianie. Osobne rozdziały poświęcone są przyrzeczeniu harcerskiemu, abstynencji w skautingu, postrzeganiu skautingu przez opinię publiczną, konieczności prowadzenia ćwiczeń i podnoszenia umiejętności przez skautów, powiązania skautingu ze służbą wojskową i zachowania idei w szeregach harcerskich. Uzupełnieniem jest krótki biogram autora.

Uważny czytelnik może zauważyć pewne rozbieżności pomiędzy tym, co proponuje autor a tym, co wynikało z przekazu chociażby Andrzeja Małkowskiego. Widać to szczególnie w podejściu do kwestii abstynencji czy stosunku do służby wojskowej. Nie jest rolą recenzenta szczegółowe omawianie tych różnic, ale raczej zachęcenie czytelników do osobistego sprawdzenia jak podchodził do tych kwestii autor. Myślę, że może się to stać także punktem wyjścia do dyskusji w środowiskach instruktorskich. Takiego właśnie wpływu na osoby czytające wymaga się od tekstów, które uznać należy za godne uwagi.

Biorąc pod uwagę wszystkie wymienione wyżej spostrzeżenia można uznać, że książka „Czuj Duch” stanowi znakomitą lekturę dla osób parających się zarówno historią ruchów ideowych, jak i współczesnych instruktorów harcerskich. Rozszerzanie horyzontów zarówno historycznych, ale także wychowawczych stanowi przecież obowiązek każdego, kto pracuje z młodzieżą. Do lektury zachęcamy także wszystkich tych, którzy interesują się jaki wpływ miał skauting na postawy młodzieży polskiej w momencie tuż przed przełomem, jakim był wybuch pierwszej wojny światowej.

Dariusz Nowiński

źródło: http://www.jpilsudski.org/recenzje-ksiazek-historycznych/item/2445-czuj-duch-szesnascie-gawed-obozowych-o-idei-skautingu

Ocena recenzenta

Temat i treść - 8/10

Język, styl, kompozycja tekstu – 8/10 Forma wydawnicza - 9/10

Zobacz także

Nowa rejestracja konta

Posiadasz już konto?
Zaloguj się zamiast tego Lub Zresetuj hasło