Zanim się urodziłem

Zanim się urodziłem. Rozwój człowieka w prenatalnym okresie życia

Podtytuł: zagadnienia wybrane
ISBN: 978-83-7850-679-9
10,00 zł
Czas dostawy kurierem InPost 24 godziny

Prenatalny okres życia człowieka wciąż pozostaje dla wielu z nas zagadką. Wprawdzie mamy już możliwość obserwacji rozwoju poczętego dziecka, choćby na monitorze USG, większą dostępność do filmów i książek, a w mediach od czasu do czasu pojawiają się doniesienia z badań informujące o tym, czego uczymy się w tej najwcześniejszej fazie życia, niemniej wiedza ta bardzo powoli toruje sobie drogę w naszej świadomości.

Wersja książki
Ilość

Prenatalny okres rozwoju człowieka w ciągu zaledwie kilku lat ewoluował z mało znaczącego rozdziału w podręcznikach medycyny do jednego z najgorętszych tematów publicznych debat, sporów i dyskusji, omawiających zarówno aspekty biologiczne, jak i etyczne zagadnienia. W polemikę tę doskonale wpisuje się głos Emilii Lichtenberg-Kokoszki, cenionego eksperta z zakresu pedagogiki, psychologii i medycyny, autorki i współautorki szeregu publikacji, mających na celu przybliżyć odbiorcy ten najbardziej tajemniczy z etapów życia człowieka. Zanim się urodziłem to jednak głos wyjątkowy, daleki od zwyczajowego w tej sytuacji etycznego zacietrzewienia; w trzech przejrzyście zbudowanych rozdziałach autorka przedstawia, w czystej formie wykładu, naukowe fakty dotyczące życia płodowego podzielonego na etapy zgodnie z klasyfikacją J. Langmana: okres rozwoju listków płodowych, okres zarodkowy i okres płodowy. Całość uzupełnia znakomita bibliografia przedmiotu, pozwalająca zainteresowanym samodzielnie pogłębiać wiedzę.


Rozwój układu nerwowego. Mózg

Jego rozwój w okresie embrionalnym wydaje się bardzo szybki. W ciągu niespełna dwóch tygodni płytka nerwowa przechodzi w rynienkę i cewę nerwową, dającą początek rdzeniowi kręgowemu i mózgowi. W 5. tygodniu mózg zaczyna dzielić się wzdłuż linii środkowej, tworząc lewą i prawą pół kulę. W 6. tworzą się zawiązki wszystkich głównych struktur mózgu – rdzenia przedłużonego, móżdżku, wzgórza, zwojów podstawy, układu limbicznego i kory. Powstaje 12 nerwów czaszkowych, które będą przekazywać informacje sensoryczne i motoryczne między mózgiem a oczami, uszami, ustami, nosem, twarzą i innymi strukturami ciała. Pojawia się elektryczna aktywność mózgu, co oznacza, że mózg nie tylko rozwija się jako organ, ale również podejmuje właściwe sobie funkcje. W 7. tygodniu mamy tego kolejny przejaw w postaci synaps świadczących o tym, że mózg gotowy jest już do rozpoczęcia procesu zapamiętywania. Należy podkreślić, że pierwsze połączenia są przypadkowe i bezładne, a ich ilość dwukrotnie większa w stosunku do tego, czego potrzebuje człowiek w całym swym postnatalnym życiu10.

W konsekwencji mamy wprawdzie nieprecyzyjne i nieefektywne przesyłanie impulsów nerwowych, ale i gotowość do reakcji oraz zapamiętywania wielu różnorodnych bodźców. Wygląda to tak, jakby mózg na wszelki wypadek chciał zapamiętać jak najwięcej danych, gdyż nie wie, które z nich w dalszym życiu będą mu potrzebne. Niezwykle istotne jest również to, że zapewnienie dziecku (również poczętemu) właściwej stymulacji poszczególnych zmysłów pozwala na ich dalszy rozwój, a także na rozwój samego mózgu. Brak bodźców powoduje bowiem wygaszanie (stopniowe zamieranie) fragmentów nieaktywnych, a w konsekwencji słabszy rozwój centralnego układu nerwowego.

Z tego też powodu kontakt poczętego oraz małego dziecka z określonymi bodźcami (muzyka, język, ruch, miłość) wpływa na kształtowanie się predyspozycji, a nawet talentu w danym zakresie, natomiast ich brak decyduje o zanikaniu tych predyspozycji do tego stopnia, że po kilku czy kilkudziesięciu latach swojego życia znacznie trudniej nauczyć nam się czegoś, z czym nie mieliśmy wcześniej kontaktu (np. języka obcego, gry na nieznanym, specyficznym instrumencie, obdarzania miłością ludzi w sytuacji, kiedy sami nie byliśmy kochani).

zagadnienia wybrane
198 Przedmioty

Opis

Książka elektroniczna - E-book
PDF

Specyficzne kody

isbn
978-83-7850-679-9

Lichtenberg-Kokoszka Emilia

Lichtenberg-Kokoszka EmiliaAbsolwentka Uniwersytetu Wrocławskiego (magisterium 1997, Rola ojcowska mężczyzny w prenatalnym i perinatalnym okresie życia dziecka). Doktor nauk humanistycznych (doktorat 2007, Edukacja zdrowotna rodziców w prenatalnym okresie życia dziecka). Dyplomowana położna (ukończyła Medyczne Studium Zawodowe, Wydział Położnych). Adiunkt w zakładzie Pedagogiki Ogólnej, Instytutu Nauk Pedagogicznych Uniwersytetu Opolskiego. Prowadzi zajęcia z zakresu edukacji zdrowotnej, biomedycznych podstaw rozwoju i wychowania, wspierania rozwoju dziecka, psychopedagogiki prentalnej. Zainteresowania z pogranicza pedagogiki i medycyny koncentrują się wokół prenatalnego i perinatalnego okresu w życiu rodziny. Jest autorką ponad 20. artykułów w czasopismach i pozycjach zwartych, autorką książki: Biomedyczne i psychopedagogiczne aspekty ciąży oraz współredaktorką książek: Optymalizacja porodu – zagadnienie interdyscyplinarne oraz: Niepłodność – zagadnienie interdyscyplinarne. Współpracuje z Okręgową Izbą Pielęgniarek i Położnych Województwa Opolskiego, w ramach której aktywnie uczestniczy w konferencjach organizowanych dla położnych i rodziców oraz prowadzi wykłady i szkolenia dla położnych z terenu całego kraju. Jest członkiem Polskiego Towarzystwa Położnych. W szkołach ponad gimnazjalnych oraz parafiach z terenu województwa opolskiego prowadzi wykłady z zakresu prenatalnego i perinatalnego okresu w życiu rodziny oraz przygotowania do rodzicielstwa. Prowadzi cykliczne wykłady dla młodzieży na antenie Radia „PLUS”.

Mama trójki dzieci urodzonych w domu.

Oficyna Wydawnicza "Impuls"

Autor

Lichtenberg-Kokoszka Emilia

ISBN druk

978-83-7850-679-9

ISBN e-book

978-83-7850-679-9

Objętość

68 stron

Wydanie

I, 2014

Format

B5 (160x235)

Oprawamiękka, klejona

Wstęp  

I. Rozwój poczętego dziecka   

1. Okres rozwoju listków zarodkowych   

1.1. Okres jaja płodowego   

Wrażliwość na czynniki szkodliwe 

Początek życia ludzkiego 

1.2. (Właściwy) okres rozwoju listków zarodkowych

Wrażliwość na czynniki szkodliwe   

Bliźnięta   

2. Okres rozwoju zarodkowego   

Wrażliwość na czynniki szkodliwe 

Czynniki zaburzające rozwój poczętego dziecka 

3. Okres płodowy  

Wrażliwość na czynniki szkodliwe   

Otyłość a prenatalny okres życia 

II. Pamięć prenatalna, czyli niezwykły świat zmysłów   

1. Rozwój układu nerwowego   

1.1. Mózg   

Stymulacja rozwoju mózgu   

Mikrouszkodzenia dojrzewającego mózgu 

2. Rozwój zmysłów 

2.1. Wzrok 

Stymulacja wzroku 

„Okno na świat” 

2.2. Słuch   

Stymulacja słuchu 

Dźwięki z matczynego ciała   

2.3. Smak 

Stymulacja zmysłu smaku 

Alkohol a rozwój poczętego dziecka 

2.4. Węch   

Stymulacja zmysłu powonienia 

Wspomnienia można odziedziczyć 

2.5. Dotyk 

Stymulacja czucia 

Wrażliwość na ból 

2.6. Zmysł równowagi 

Stymulacja zmysłu równowagi 

Odruchy bezwarunkowe 

III. Kształtowanie tożsamości płciowej   

1. Biomedyczne aspekty kształtowania płci   

1.1. Płeć chromosomalna i genetyczna   

1.2. Płeć gonadalna   

1.3. Płeć genitalna

1.4. Wewnętrzne narządy płciowe 

1.5. Płeć hormonalna   

Wybrane czynniki zaburzające kształtowanie płciowości 

2. Płeć somatyczna   

Obojnactwo 

3. Płeć psychiczna 

Natura czy kultura?  

4. Płeć społeczna 

„Maksymalna kobiecość”   

Zakończenie   

Bibliografia   

Wstęp

Prenatalny okres życia człowieka wciąż pozostaje dla wielu z nas zagadką. Wprawdzie mamy już możliwość obserwacji rozwoju poczętego dziecka, choćby na monitorze USG, większą dostępność do filmów i książek, a w mediach od czasu do czasu pojawiają się doniesienia z badań informujące o tym, czego uczymy się w tej najwcześniejszej fazie życia, niemniej wiedza ta bardzo powoli toruje sobie drogę w naszej świadomości.

Ten nieistotny do niedawna okres ludzkiego życia coraz częściej staje się także podstawą badań. Z jednej strony naukowców zaczęło interesować już nie tylko to, jak rozwija się poczęte dziecko, ale i to, do czego zdolne są jego zmysły i umysł. Inaczej mówiąc, próbują oni ustalić zarówno to, co płód widzi czy słyszy, jak i to, co z tego zapamiętuje.

Obserwując czy analizując rozwój człowieka po jego urodzeniu, zwłaszcza w sytuacji pojawienia się pewnych nieprawidłowości, niejednokrotnie poszukujemy ich pierwotnych przyczyn właśnie w okresie prenatalnym czy około­porodowym. Coraz częściej również rehabilitanci, logopedzi, psycholodzy czy psychoterapeuci zwracają uwagę, że praca z pacjentem wymaga już nie tylko przepracowania okresu wczesnego dzieciństwa, ale także cofnięcia się aż do okresu narodzin, a nawet rozwoju prenatalnego.

Coraz większe zainteresowanie, zarówno świata nauki, jak i społeczeństwa, poczętym dzieckiem, jego rozwojem czy możliwością wpływu na ów rozwój, wymaga zatem odsłonięcia i ogarnięcia obszernej wiedzy. Uwzględniając niepodważalny już dzisiaj fakt, że podwaliny naszego zdrowia i funkcjonowania fizycznego, psychicznego, społecznego, a nawet duchowego powstają właśnie w okresie prenatalnym, konieczne staje się przedstawienie nie tylko somatycznego rozwoju poczętego dziecka, ale również posiadanych przez niego kompetencji, wpływających chociażby na „pamięć prenatalną”. Współcześnie niezwykle istotne wydaje się również ukazanie wpływu omawianego okresu na kształtowanie się tożsamości płciowej.

Omówienie zarówno pamięci prenatalnej, jak i kształtowania tożsamości płciowej byłoby wręcz niemożliwe bez uprzedniego przedstawienia rozwoju poczętego dziecka – jego gotowości do odbierania i interpretowania informacji za pomocą różnych zmysłów, a także wrażliwości na czynniki wspierające, utrudniające czy wręcz zaburzające jego prawidłowy rozwój nie tylko fizyczny, ale i psychiczny czy społeczny. Z tego powodu książkę rozpoczyna rozdział dotyczący rozwoju poczętego dziecka, uzupełniony o informacje wykraczające poza standard nauczania. Proponowana w przypisach literatura pozwoli zainteresowanym na dalsze pogłębianie wiedzy.

Rozdział poświęcony kwestii pamięci prenatalnej przybliża nie tylko proces zapamiętywania zachodzący w tym najwcześniejszym okresie życia, lecz także czynniki go wspierające czy utrudniające. Opisano w nim kompetencje dziecka, czyli jego gotowość do odbierania bodźców (za pomocą funkcjonujących już zmysłów) oraz ich utrwalania w pamięci. Wskazano na działania, które – stymulując prawidłowy rozwój poczętego dziecka – stanowią w pewnym sensie profilaktykę zaburzeń rozwoju postnatalnego. W sytuacji zaś zdiagnozowania nieprawidłowości rozwojowych niemowlęcia czy starszego dziecka (a nawet człowieka dorosłego) pozwalają na poszukiwanie ich pierwotnych przyczyn właśnie w okresie prenatalnym.

Rozważania na temat kształtowania tożsamości płciowej pokazują, jak ważnym, a zarazem skomplikowanym działaniem jest kształtowanie jej wymiaru fizycznego, psychicznego i społecznego. Umożliwiają zrozumienie tego, że posiadanie płci genetycznej czy gonadalnej nie jest czynnikiem jedynym i ostatecznym, wpływającym na kształtowanie płci genitalnej. Pozwalają spojrzeć na hormony nie tylko w kontekście ich standardowych funkcji w organizmie, ale także na ich znaczenie dla kształtowania fizycznej, psychicznej czy społecznej płci człowieka.

Książka została przygotowana jako materiał uzupełniający dla studentów kierunków pedagogicznych oraz nauk o rodzinie w ramach przedmiotu „Biomedyczne podstawy rozwoju i wychowania”, ale istota zagadnienia oraz prostota przekazywanych treści sprawiają, że jej odbiorcami mogą być także rodzice oczekujący na narodziny dziecka oraz inne osoby zainteresowane problematyką związaną z prenatalnym okresem życia człowieka. Po książkę mogą sięgnąć studenci nie tylko kierunków pedagogicznych, ale również medycznych czy psychologicznych, a nawet personel medyczny, aby poszerzyć swoją wiedzę dotyczącą tego jakże ważnego zagadnienia.

Zobacz także

Nowa rejestracja konta

Posiadasz już konto?
Zaloguj się zamiast tego Lub Zresetuj hasło